SmartBuyer Academy – praktyczne programy rozwoju kompetencji zakupowych z wykorzystaniem AI

Do 7 sierpnia 2026 roku ankietę Big Fish Barometru Zakupów 2026 wypełniło ponad 720 przedstawicieli działów zakupów. 92,8% badanych chciałoby częściej korzystać z AI w swojej pracy, a tylko 9,2% wysoko lub bardzo wysoko ocenia przygotowanie własnej funkcji zakupowej do pracy z tą technologią. Zastosowania wskazywane przez respondentów obejmują znaczną część pracy wykonywanej przez zespoły zakupowe: analizę danych i rynku, raportowanie, kontrakty, negocjacje czy pracę nad jakością danych.                                          
W każdym z tych obszarów AI pracuje na innym materiale i wspiera inny rodzaj decyzji. Kupiec korzystający z modelu do analizy rynku musi ocenić źródła i aktualność informacji. Przy porównywaniu ofert znaczenie mają kompletność danych, wspólna baza kosztowa i sposób liczenia TCO. Przy pracy z kontraktem trzeba rozumieć zależności pomiędzy zakresem, ceną, odpowiedzialnością stron, KPI lub SLA, zmianami i roszczeniami. Przygotowanie negocjacji wymaga znajomości celów, alternatyw, danych kosztowych, interesów obu stron i granic ustępstw.                                                                                        

Kupiec nadal musi wiedzieć, które dane mają znaczenie, jaki błąd może zmienić rekomendację i czy wynik daje wystarczającą podstawę  do dalszego działania.

Gdzie przedstawiciele zakupów widzą zastosowanie AI?

82,8% – analiza danych zakupowych
69,9% – raportowanie i dashboardy
57,5% – analiza rynku i dostawców
55,1% – analiza kontraktów
48,3% – poprawa jakości danych
45,3% – wsparcie negocjacji

68,9% respondentów wskazuje AI / GenAI jako obszar kompetencji, który chce rozwijać w ciągu najbliższych 2–3 lat.*

Podobną różnicę widać na poziomie całych funkcji zakupowych. W badaniu The Hackett Group z 2026 roku 80% liderów zakupów uznało technologie wykorzystujące AI za trend       o największym potencjale zmiany funkcji zakupowej w perspektywie pięciu lat, podczas gdy tylko 12% organizacji deklarowało wdrożenie AI na dużą skalę.

*Źródło: Big Fish Barometr Zakupów 2026, ponad 720 respondentów, stan na 7.08.2026. Pytania wielokrotnego wyboru.

Pierwszy program SmartBuyer połączył doświadczenie zakupowe  z możliwościami generatywnej AI

Od ponad 20 lat prowadzimy rekrutacje w Procurement, oceniamy kompetencje i wspieramy organizacje w rozwoju funkcji zakupowych. Zakres doświadczenia kupca, Category Managera czy lidera zakupów oceniamy przez rodzaj problemów, które potrafi samodzielnie prowadzić, podejmowane decyzje oraz odpowiedzialność za wynik.                                                

Pracę nad zastosowaniem generatywnej AI w zakupach rozpoczęliśmy od tych samych kryteriów. Szukaliśmy zadań, w których AI może przejąć część analizy, porządkowania informacji lub pracy z dokumentami, a także zwiększyć zakres danych możliwych do uwzględnienia i skrócić czas przygotowania materiału potrzebnego do decyzji.                                 

Modele językowe mogą porządkować duże zbiory informacji, porównywać dokumenty, pracować na nieustrukturyzowanym tekście, przygotowywać warianty materiałów, identyfikować braki i wspierać testowanie różnych kierunków analizy. Ich wykorzystanie w zakupach wymaga wiedzy pozwalającej zdefiniować problem, przygotować odpowiedni materiał wejściowy oraz wychwycić odpowiedź, która brzmi przekonująco, ale pomija istotne dane lub opiera się na błędnym założeniu.                                                                                       

Do opracowania pierwszego SmartBuyer zaprosiliśmy ekspertów zakupowych z ponad 20-letnim doświadczeniem zdobytym w lokalnych, regionalnych i globalnych strukturach koncernów. Program objął zastosowania AI w codziennej pracy kupca, a kolejne realizacje pozwoliły sprawdzać jego konstrukcję na różnych poziomach stanowisk i w różnych środowiskach zakupowych.                                                                                                                   

W ciągu 12 miesięcy w SmartBuyer uczestniczyło ponad 100 osób z blisko 30 organizacji, między innymi z motoryzacji, przemysłu obronnego, farmacji, FMCG i finansów. W grupach pracowali kupcy, managerowie kategorii, managerowie oraz dyrektorzy zakupów odpowiedzialni za zakupy produkcyjne i pośrednie. Program prowadziliśmy zarówno w formule otwartej, jak i zamkniętej dla zespołów.                                                                      

Na podstawie blisko 80 ankiet poszkoleniowych zebranych w ciągu 12 miesięcy średnia ocena zadowolenia uczestników wyniosła 5,6 w sześciostopniowej skali.

Własne zadania uczestników zajęły cały drugi dzień programu

Informacje zwrotne z kolejnych edycji wpłynęły przede wszystkim na sposób prowadzenia drugiego dnia SmartBuyer. Przeznaczyliśmy go w całości na pracę nad rzeczywistymi zadaniami uczestników. Ten format nazwaliśmy AI Clinic.                                                        

Uczestnik może pracować na własnych danych, dokumentacji RFx, analizie rynku, fragmencie umowy albo materiale przygotowywanym do negocjacji. Praca na własnym materiale od razu pokazuje, czy dostępne dane wystarczą do wykonania zadania i czy wynik AI można wykorzystać w konkretnej decyzji. W porównaniu ofert może brakować danych potrzebnych do oceny TCO. Dokumentacja sourcingowa może zawierać niespójne wymagania. Źródła rynkowe mogą prowadzić do różnych wniosków. Odpowiedź modelu może pominąć założenie wpływające na rekomendację albo połączyć dane z interpretacją w sposób wymagający ponownej kontroli. Uczestnik przygotowuje materiał do analizy, dobiera sposób wykorzystania AI, sprawdza wynik i poprawia kolejne wersje. Kończy AI Clinic z rozpoczętym materiałem roboczym i sposobem działania, który może po szkoleniu   od razu wykorzystać w codziennej pracy, a następnie rozwijać przy kolejnych zadaniach.

SmartBuyer Academy rozwija kompetencje w kolejnych obszarach pracy zakupowej

Pierwszy program SmartBuyer rozbudowaliśmy o kolejne obszary pracy zakupowej. Powstały osobne programy poświęcone między innymi analityce, Category Management, Strategic Sourcing, negocjacjom, Contract & Commercial Management oraz Supplier Relationship Management. Każdy program łączy metodykę danego obszaru z wykorzystaniem AI w zadaniach, które uczestnik wykonuje później w swojej pracy.                                                                                  

W Procurement Analytics uczestnik pracuje na danych i przygotowuje analizę prowadzącą   do rekomendacji. W Category Management wykorzystuje AI przy analizie kategorii                 i budowie strategii. Strategic Sourcing obejmuje między innymi przygotowanie RFx, pracę     z ofertami, kosztami i ryzykiem. W programie negocjacyjnym AI wspiera przygotowanie wariantów i scenariuszy rozmowy, w Contract & Commercial Management – analizę warunków handlowych, zobowiązań i ryzyk, a w SRM – ocenę wyników dostawcy, ryzyka, ciągłości dostaw oraz możliwości rozwoju współpracy.                                                                

Osobne programy pozwalają pracować nad pełnym sposobem wykonania danego zadania – od metodyki zakupowej przez wykorzystanie AI po ocenę wyniku w kontekście konkretnej decyzji. Uczestnik rozwija kompetencję potrzebną do prowadzenia danego obszaru i równocześnie uczy się wykorzystywać AI tam, gdzie może przyspieszyć pracę, poszerzyć analizę lub poprawić jakość przygotowanego materiału.                                                                              

SmartBuyer Academy obejmuje dziś programy dotyczące analityki, Category Management, Strategic Sourcing, negocjacji, Contract & Commercial Management i Supplier Relationship Management, a także generowania wartości i oszczędności, współpracy zakupów z biznesem, prowadzenia projektów zakupowych oraz projektowania agentów AI. Każdy z nich można realizować niezależnie albo połączyć kilka programów w ścieżkę odpowiadającą zakresowi odpowiedzialności i potrzebom rozwojowym zespołu.

W każdym programie uczestnik pracuje według tego samego schematu

CEL → KONTEKST → PRACA Z AI → WERYFIKACJA → DECYZJA → UTRWALENIE

JEDEN WSPÓLNY MODEL DLA WSZYSTKICH PROGRAMÓW

Praca zaczyna się od decyzji, której ma służyć zadanie. Uczestnik określa oczekiwany rezultat, przygotowuje dane, dokumenty, kryteria i ograniczenia, a następnie wykorzystuje AI w wybranej części pracy. Otrzymany wynik sprawdza pod kątem źródeł, danych, kompletności i przyjętych założeń, zanim wykorzysta go w dalszym procesie.                         

Na koniec porządkuje elementy potrzebne do ponownego wykonania zadania: dane i dokumenty, kontekst, instrukcję dla AI, oczekiwany rezultat, kryteria jakości oraz sposób kontroli. W programach zamkniętych kilka takich wzorców może posłużyć zespołowi do ujednolicenia sposobu wykonywania powtarzalnych zadań.                                                        

Zakres pracy na własnym materiale zależy od programu. W SmartBuyer AI in Practice cały drugi dzień uczestnik poświęca jednemu zadaniu i doprowadza je do etapu, który może dalej rozwijać po szkoleniu. W programach specjalistycznych pracuje nad jednym projektem przez cały warsztat, równolegle z kolejnymi etapami metodyki. W Category Management może to być strategia kategorii, w Procurement Analytics analiza prowadząca do rekomendacji, a w Strategic Sourcing projekt wyboru dostawcy.

Kompetencje przyszłości łączą wiedzę zakupową z umiejętnością wykorzystania AI

Kupiec może regularnie korzystać z AI i nadal wykorzystywać ją w ograniczonym zakresie. Może sprawnie posługiwać się narzędziem, a jednocześnie przekazywać mu niepełne dane, zbyt mało kontekstu albo nieprecyzyjnie określać oczekiwany wynik. Odpowiedź może wtedy wyglądać poprawnie, ale mieć ograniczoną wartość dla analizy, rekomendacji czy decyzji zakupowej.                                                                                                                           

Kupiec powinien ocenić, którą część zadania warto powierzyć AI. Model może przeanalizować dane, porównać dokumenty, przygotować warianty albo wskazać niespójności, ale to użytkownik określa cel pracy, wybiera materiał wejściowy i sprawdza rezultat. Przy bardziej złożonych zastosowaniach projektuje również powtarzalne sposoby pracy z AI oraz agentów wykonujących wybrane czynności w procesie.                                       

Jeżeli wynik przygotowany z AI ma wpływ na wybór dostawcy, koszt, warunki umowy lub ocenę ryzyka, błędne dane albo niewłaściwe założenie mogą zmienić rekomendację. Kupiec musi więc potrafić rozpoznać  błąd przed wykorzystaniem wyniku w dalszej pracy. Podczas szkoleń uczestnicy pracują na rzeczywistych materiałach, dlatego częścią zadania jest również decyzja, jakie informacje można wprowadzić do danego narzędzia. Korzystają z danych dopuszczonych przez organizację, anonimizują informacje wymagające ochrony i sprawdzają źródła, dane oraz założenia przed wykorzystaniem wyniku AI.

Program można dobrać do decyzji, które zespół ma podejmować lepiej

Wybór programu powinien wynikać z rodzaju pracy, którą zespół ma wykonywać lepiej po szkoleniu. Jedna organizacja może potrzebować wyższej jakości analiz i rekomendacji, inna poprawy sposobu zarządzania kategoriami, przygotowania negocjacji lub zarządzania dostawcami. Kilka programów można połączyć wtedy, gdy plan rozwojowy obejmuje szerszą zmianę zakresu odpowiedzialności zespołu.

• SmartBuyer AI in Practice
• SmartBuyer Procurement Analytics
• SmartBuyer Procurement Value Creation
• SmartBuyer Category Management
• SmartBuyer Strategic Sourcing
• SmartBuyer Negotiation
• SmartBuyer Contract & Commercial Management
• SmartBuyer Supplier Relationship Management
• SmartBuyer Procurement Business Partner
• SmartBuyer Procurement Project Management
• SmartBuyer AI Agents

Jeżeli planujesz rozwój kompetencji AI w zespole zakupowym, możemy pomóc dobrać program do procesów, decyzji i zakresu odpowiedzialności, które chcesz rozwijać.

Porozmawiaj z nami o programie dla zespołu

Dane dotyczące wykorzystania AI pochodzą z Big Fish Barometru Zakupów 2026. Do 7 sierpnia 2026 roku w badaniu uczestniczyło ponad 720 przedstawicieli działów zakupów. Pytania dotyczące obszarów zastosowania AI i potrzeb rozwojowych umożliwiały wybór wielu odpowiedzi. Dane dotyczące oceny SmartBuyer pochodzą z blisko 80 ankiet poszkoleniowych zebranych w okresie 12 miesięcy.